Stiv Majer: Kufijtė Ballkanik tė ndryshohen para se tė hiqen

STIV MAJER, PROFESOR AMERIKAN DHE ISH PĖRFAQĖSUES I CIA-SĖ



KUFINJTĖ BALLKANIK DUHET TĖ NDRYSHOHEN PARA SE TĖ HIQEN





Ėshtė e mundur qė njė pjesė e Maqedonisė perėndimore t'i takojė Shqipėrisė, por nuk pėrjashtohet mundėsia qė pakicat me anė tė referendumit tė kėrkojnė bashkimin e tyre me shtetet amė, thotė Majer. 





Profesori Stiven Majer, analist disavjeēarė i CIA-sė pėr Ballkanin, pėr opinionin e kėtushėm i njohur me propozimin pėr organizimin e Konferencės sė Berlinit, nė tė cilėn do tė ishin pėrpiluar kufinjtė e Ballkanit. Kėtė qėndrim ai sė fundi e ka paraqitur nė Konferencėn nė Uashington, tė organizuar nga qendra “ Vudro Vilson “, pas sė cilės u sulmua ashpoėr nga disa media tė kėtushme nė gjuhėn maqedonase. 
” Unė nuk di nėse dikush seriozisht mendon se ēėshtjet e mėdha tė hapura nė Ballkan janė zgjidhur. Kėtu ėshtė edhe ēėshtja e zhvillimit ekonomik. Kosova dhe Bosnja tani janė nė kaos kurse para mungesės sė zhvillimit ekonomik atje, nuk duhet t'i mbyllim sytė. {ėshtja e dytė serioze ėshtė fakti se SHBA-tė po tėrhiqen nga Ballkani. Tė gjitha forcat imperialiste tė cilat ishin nė Ballkan, duke mos pėrjashtuar kėtu edhe SHBA-tė, u kanė imponuar politikėn e tyre popujve tė kėtushėm. Nė Konferencėn e Berlinit tė vitit 1878 forcat imperialiste thjeshtė e kanė ndarė Ballkanin. Kurse, unė propozoj qė tė mbahet njė konferencė nė tė cilėn pėr tė parėn herė, krahas fuqive tė mėdha, do tė pėrfaqsohen edhe popujt e Ballkanit tė cilėt do tė munden tė thonė atė qė mendojnė. Kėsaj konference do t'i paraprijnė shumė referendume me ērast popujt e ndryshėm do tė pėrcaktohen se nė cilėt shtete do tė dėshirojnė tė jetojnė. Atėherė tė gjitha ēėshtjet do tė hidheshin nė tavolinė dhe nuk do tė kishte mė tema-tabu, por do tė bisedohej pėr gjithēka ”, theksoi Stiv Majer. 

Sipas tij, pavarėsisht nga dhembja, Maqedonia me kufinj tė ngushtuar dhe me territor tė zvogluar, pa pjesėt ku jetojnė shqiptarėt, e njėjtė sikurse Bosnja muslimane, do tė kishte mundur tė ekziston. 

“ Pjesa qendrore e Bosnjės-Muslimane, dhe Maqedonia e zvogluar, do tė kishin mundur tė ekzistojnė vetėm nėse kyēen nė njė bashkėsi mė tė madhe ekonomike rajonale. Nuk ėshtė e domosdoshme qė tė gjitha krijesat politike nė Ballkan tė ekzistojne si formė klasike e shteteve sovrane. Marrėdhėniet ndėrmjetė shqiptarėve dhe maqedonasve, aspak nuk janė zgjidhur me Marrėveshjen kornizė tė Ohrit, kurse nėse edhe njėherė vjen deri te lufta, atėherė do tė rrezikohet shumė ekzistenca e Maqedonisė. Kufinjtė ndryshohen kurse nė Koferencė ka mundėsi qė disa pakica maqedonase tė vendosin t'i bashkangjiten Maqedonisė. Mendoj se Maqedonia tanimė ėshtė njė problem i Europės juglindore. Problemet me shqiptarėt, zhvillimi ekonomik tepėr i dobėt, krimi, terrorizmi nė Ballkan mund tė zgjidhen vetėm me anė tė njė konference ballkanike tė cilėn e kam propozuar ”, theksoi eksperti pėr ēėshtjet e Ballkanit, Stiv Majer./ 

pėrgatiti: Naser Pajaziti