Shteti nė rrezik

    


Ka mjaftuar vetem nje telefon per te kuptuar gjithcka rreth situates aktuale ne Maqedoni. Nga hotel "Maqedonia" ne qender te Tetoves i telefonoj kryetarit te PPD per t'i marre nje interviste.

-E pamundur te takohemi sonte!

Kur e pyes pse? ai nga ana tjeter e telefonit pergjigjet:

-Po nisem urgjentisht ne Zheline, pasi nje bashkefshatarit tim i kane kerkuar 100 mije Euro. Nese nuk i dorezon deri neser, atehere krejt shtepia do t'i hidhet ne ere. Per t'i treguar se nuk bejne shaka, sonte i kane hedhur nje granate ne oborrin ku mban traktorin dhe disa pajisje bujqesore.

Nga xhamat e qelqte te hotel "Maqedonia" ne qender te Tetoves hedh syte ne sheshin qendror te qytetit. Nen nje tis te holle shiu si bore e shkrire, leviz nje patrulle policie se bashku me dy ushtare te armatosur. Me tutje nje makine tjeter policie. Kalimtaret jane te pakte. Dyqanet pothuajse jane mbyllur. Tek-tuk ndonje kafe punon akoma, por edhe aty klientet jane te rralle. Duket qarte se qyteti e ka humbur gjallerine dhe harene e dikurshme. Dhe eshte e shtune!?

Ne mengjes te gjitha gazetat ne gjuhen shqipe dhe maqedonase lajmerojne me shkronja te medha se eshte sulmuar perseri selia e BDI ne Shkup. Pra, te shtunen kur njerezit shkojne per eeek-end, ne teater, ne lokale, ne disko, ne mal apo buze liqenit te Ohrit per te kaluar fundjaven, persona te panjohur kane sulmuar seline e partise te shqiptareve ne pushtet. Demet kane qene te konsiderueshme. Sulmi ka ndodhur ne oren 02.40 pas mesnate. Atentatoret pasi kane shtene me arme automatike dhe antitank jane larguar ne drejtim te paditur. E njejta gje ka ndodhur dhe ne Gostivar. Aty vec selise se partise, tre dite me pare jane vrare tre femra bullgare dhe eshte plagosur nje tjeter. Tashme nata ne Maqedoni quhet e kobshme. Ne stacionin policor te Bekos nje grup shqiptaresh jane keqtrajtuar. Ne nje fshat te Kumanoves nje punonjes i Ministrise se Puneve te Brendshme eshte vrare. Keto jane lajmet e nje dite qe na percjell fqinji yne lindor me siperfaqe 25 mije km2 e me nje popullsi prej 2 milion banoresh. Keshtu Maqedonia qe deri dje mburrej me harmonine nderetnike midis sllaveve, shqiptareve, romeve, turqve e serbeve duket qarte se eshte perfshire nga pasiguria.

Ekskluzivisht per KJ ne intervistuam dy nga lideret kryesore shqiptare z.Ali Ahmeti kryetar i BDI dhe zotin Abdurahman Haliti kryetar i PPD.

Z.Abdurahman si e vleresoni gjendjen aktuale ne Maqedoni?

-Situata ekonomike, politike e sociale sot ne Maqedoni eshte shume e rende te vleresohet apo definohet. Me pak fjale po ndodhin aq shume ngjarje njera pas tjetres, te cilat nuk na japin te drejte te pohojme te kunderten. Me pak fjale, edhe pse te gjithe apo gati te gjithe jemi te interesuar per nje situate politie te qete e te sigurte, qe ajo te marre kahun e deshiruar, perseri po ndodh e kunderta. Interesi yne dhe i partive te tjera politike, interesi i qytetareve qe jetojne ne Maqedoni eshte qetesia, mirepo ja qe aktualisht ate nuk e kemi. Fatkeqesisht nuk mund te pohojme se kemi situate te mire, normale dhe te qete.

-Cfare keni parasysh kur thoni "se nuk keni situate te mire, normale e te qete"? Cfare po e trondit konkretisht Maqedonine kur lufta ka dy vjet qe ka mbaruar, zgjedhjet kane perfunduar e qeveria eshte formuar?

-Cdo dite kemi vrasje, plagosje, zenka te ndryshme. Jane shpeshtuar rastet e rrembimit te personave, rekejtim te atyre personave qe supozohet se ndoshta kane para apo kapital. Fakti se ne Maqedoni, psh. ne Tetove pas ores 19.00 gati-tati boshatiset qyteti, flet mjaft per ate se si e ndjen veten qytetari ne Maqedoni te lire apo jo! Sivjet grabitjet jane shtuar, operojne grupe te ndryshme kriminale te cilat akoma nuk jane ballafaquar me organet e rendit e te drejtesise. Detyrimisht shtrohet pyetja:A kane apo jo vullnet, a kane apo jo percaktim organet e rendit e te drejtesise qe te ballafaqohen me keto probleme?

-Partia qe ju drejtoni eshte nenshkruese e Marreveshjes se Ohrit. Cfare behet per realizimin e saj?

-Lidhur me Marreveshjen e Ohrit degjojme percaktimin sikur ajo po ecin shume mire etj.etj. Implementimi dhe realizimi i marreveshjes se Ohrit duhet vleresuar ashtu sic eshte. Edhe pse marreveshja e Ohrit nenshkrues te se ciles jemi edhe ne eshte nje kuader qe garanton ose duhet te garantoje bashkejetesen dhe bashkeqeverisjen nderetnike. Mirepo ne kushtet e tanishme nuk kemi rezultate konkrete. Perkundrazi mund te flasim per te kunderten. Disa mund te thone se shqiptaret marrin pjese ne udheheqje, ata bejne pjese ne qeveri, se kane 4 ministra, nje zv/kryeminister e keshtu me rradhe. Ne fakt, kater ministra, nje zv/kryeminister e keshtu me rradhe kemi patur edhe kater vjet me pare, madje dhe 8 vjet me pare per te mos folur per vitin '45 kur edhe atehere kemi patur ministra shqiptare ne qeveri. Ky fakt nuk thote asgje. Ata qe thone se tani pozita e shqiptareve eshte avancuar per shkak se kane hyre vet ne qeveri, genjejne veten. Ne qeveri, si dekor shqiptaret kane qene edhe me heret. Te tille jane edhe tani. Ata nuk kane asnje kompetence, asnje peshe, asnje rol vec privilegjeve personale.

Eshte e vertete se pas Marreveshjes se Ohrit ka nje disponim me te madh politik. Ky disponim eshte i pranishem si tek koalicioni qeveritar ashtu edhe tek ata qe nuk jane ne qeveri. Perjashtim ketu ben partia VMRO-DPMNE e Gjeorgjevskit e cila megjithese e ka nenshkruar marreveshjen e Ohrit nuk po i permbahet me asaj. Sic e thashe shumica ka disponim politik per implementimin e Marreveshjes se Ohrrit, mirepo nga ana tjeter, ka forca, grupe dhe individe per te mos e zbatuar kete marreveshje. Keto forca nuk duan psh. qe shqiptaret te perfshihen proporcionalisht ne organet shteterore dhe ne administraten publike. Te tjere, nuk duan qe gjuha shqipe te sherbeje si gjuhe zyrtare. I njejti qendrim mbahet dhe per pikat e tjera te marreveshjes. Atehere, me thoni ju lutem c'kane fituar shqiptaret? Asgje! Edhe tek partia ne pushtet sic eshte LSDM-ja ka grupe e individe qe nuk duan realizimin e marreveshjes se Ohrit. Po t'i pyesesh keta njerez te gjithe te thone se i qendrojne Marreveshjes se Ohrit se ne po perpiqemi ta zbatojme ate mirepo e fakt ka tendenca per ta prishur ate, madje jane te gatshem t'i degradojne edhe ato zgjidhje apo gjysme zgjidhje te cilat shqiptaret i quajne sihariqe. Une mendoj se te gjithe keta njerez qe punojne ne kete drejtim po veprojne kunder vetes. Shpesh shtrohet pyetja: Cfare do te ndodhe nese nuk implementohet deri ne fund Marreveshja e Ohrit? Une per vete, mbroj mendimin se nga moszbatimi i Marreveshjes se Ohrit, pra me fjale te tjera, nese kjo formule per bashkeqeverisje nuk funksionon atehere duhet ditur se shqiptaret e Maqedonise nuk humbasin asgje. Humbesit e medhenj do te jene vete maqedonasit. Largimi nga Marreveshja e Ohrit do te ishte fatkeqesi e madhe per shtetin e Maqedonise pasi do te rrezikohej perseri stabiliteti, paqja, siguria. Madje do te humbej me shume se kaq. Do humbiste vete shteti, ja pse forcat politike maqedonase duhet te jene te vetedijshem per ato qe po ndodhin ne Maqedoni. Deri tani maqedonasit jane treguar mosperfilles ndaj Marreveshjes se Ohrit.

-Pas ketij realiteti cfare mund te behet qe te dyja palet te jetojne, te punojne e te qeverisin se bashku?

-Per palen shqiptare, na takon ne qe te angazhohemi per implementimin e plote e te drejte te Marreveshjes se Ohrit. Ketu nuk ka dileme. Implementimi dhe funksionimi i kesaj formule ne praktike do te siguronte paqe, siguri e prosperitet jo vetem brenda komunitetit shqiptar, por edhe me gjere. Une jam optimist se keshtu do te ndodhte. Mirepo me duhet te them se ne krahun maqedonas ka te pakenaqur ndaj marreveshjes se Ohrit. Ketu kam parasysh ata maqedonas qe thone: Me Marreveshjen e Ohrit maqedonasit e humben shtetin dhe pushtetin e tyre, se bashkeqeverisja me shqiptaret si partnere te barabarte eshte e pamundur. Nderkohe nga ana tjeter, ka shqiptare te cilet gjithashtu mendojne se me Marreveshjen e Ohrit shqiptaret nuk kane fituar asgje. Ne kete vazhde, mund te kuptohen e mund te shpjegohen dukurite negative te individeve e te grupeve, shqiptare e maqedonas te cilet ne menyre radikale kerkojne t'i zgjidhin problemet. Ne njerin krah deklarohet se Marreveshja e Ohrit eshte ne dem te maqedonasve e ne krahun tjeter deklarohet se kjo marreveshje eshte ne dem te shqiptareve.

-Mos valle shqiptaret kerkojne me shume, nderkohe qe maqedonasit me sa duket nuk jane te pergatitur per te lejuar psh. zyrtarizimin e gjuhes shqipe, qeverisjen proporcionale etj.?

-Nuk mendoj se ceshtja duhet shtruar keshtu. Nuk behet fjale per nxitim te njeres pale dhe hezitim te pales tjeter.Ceshtja eshte komplekse. Marreveshja e Ohrit parashikon forcimin e besimit te ndersjellte mes komuniteteve, ne menyre te vecante mes shqiptareve dhe maqedonasve. Per te arritur deri ketu shumecka duhet te ndryshohet. Jo vetem ne sferen politike, por ne rradhe te pare ne kokat e njerezve. Ne fund te fundit nga idete e njerezve varen veprimet politike. Nese keto ide nuk jane te reformuara, nese ata qe drejtojne kete vend nuk jane te bindur se duhet te jene partnere me shqiptaret per ta qeverisur kete shtet te perbashket, atehere ky shtet eshte ne rrezik. Nuk con shume peshe angazhimi i drejtperdrejte i faktorit nderkombetar. Ne nuk jemi te detyruar t'i besojme njeri-tjetrit, por fillimisht le ta kontrollojme njeri-tjetrin. Le te ndertojme mekanizma te tille kontrolli reciprok qe te dime kush, cka dhe si punon per kete shtet te perbashket. Kjo per te dyja palet nuk qenk e lehte, qenka e pamundur. Shumekush, edhe prej shqiptareve edhe prej maqedonasve mendon se situata do normalizohet. Marreveshja e Ohrit do implementohet. Pjesemarrja e shqiptareve ne administraten e larte shteterore dhe ne ate te pushtetit lokal do rregullohet etj.etj. Mirepo ne fakt situata ne Maqedoni, aktualisht eshte paradoksale. Fondi Monetar Nderkombetar dhe Banka Boterore kerkojne zvogelimin e aparatit shteteror. Nga qeveria e meparshme kjo gje jo vetem qe nuk u be, por numri i te punesuarve ne administraten shteterore u rrit ne 12 mije vete. E tash, duhet te nxirren nga puna jo 12 mije vete, por 27 mije vete. Realizimi i barazise ekonomike, politike, sociale kushton. Mirepo duhet ditur se mosrealizimi i ketyre objektivave kushton shume me teper.

Ali Ahmeti

-A nuk ju duket se ngjarjet e fundit ne Maqedoni kane vene ne rrezik implementimin e Marreveshjes se Ohrit?

-Nuk kemi asnje argument se pas akteve terroriste ndaj selive tona, qendrojne bie fjala maqedonasit. Me keto ceshtje duhet te merren organet kompetente. Ministria e Puneve te Brendshme, Ministria e Drejtesise dhe Prokuroria. Une nuk besoj se raste te tilla duhet te perdoren per te politizuar situaten. U takon organeve kompetente qe te jene vigjilente dhe te kembengulin ne kapjen e autoreve.

-Partia juaj merr pjese ne qeveri. A ka ajo njerez te pergatitur per ta qeverisur kete vend?

-Se pari, duhet te sqaroje se Bashkimi Demokratik per Integrim ka njerez te pergatitur. Nuk eshte fjala per levdata ndaj njerezve te partise qe une perfaqesoj. Kur ata u perfshine ne gjirin e saj nuk e bene kete per te marre pushtetin apo privilegje personale, por si luftetare per te garantuar barazi, qetesi, siguri e presporitet ne kete republike shume etnike.

-A eshte e vertete se edhe tani pas luftes per shkak te sigurise jetoni dhe levizni si te jeni ne ilegalitet?

-Jo! Une leviz lirisht brenda dhe jashte Maqedonise. Marr pjese ne te gjitha aktivitetet qe zhvillohen ketu. Psh.dje isha ne inagurimin e nje fabrike ne Maqedonine perendimore.Pak me pare isha ne festimet e 40 vjetorit te pajtimit midis Gjermanise dhe Frances. Aktualisht sapo jam kthyer nga vendlindja. Nuk jam ne izolim. Perkundrazi, me vjen keq qe per shkak te angazhimeve te shumta nuk jam afer elektoratit qe me ka votbesuar.

-C'hapa konkrete do te ndermerrni per konkretizimin e Marreveshjes se Ohrrit?

-Si parti ne koalicionin qeveritar jemi duke pergatitur plan projektet e detajuara qe rrjedhin nga marreveshja kuader e Ohrit. Aplikimi zyrtar i gjuhes shqipe eshte nje projekt me vete. Pjesemarrja proporcionale e shqiptareve ne pushtetin vendor, nje tjeter. Keto materiale tashme jane te gatshme dhe do t'i paraqiten qeverise dhe parlamentit. Pra grupet e eksperteve po punojne ne kete drejtim. E dime, qytetaret qe na mbeshteten ne lufte presin me shume nga ne dhe ne po bejme perpjekje maksimale qe kete fitore ta kthejme ne dobi te tyre. Synimi yne eshte qe Maqedonia te kete stabilitet e paqe te qendrueshme si faktor i rendesishem per zhvillimin dhe perparimin e vendit./Koha Jonė - Fiqiri Sejdiaj/